Klimaatverandering, al onze circulaire acties helpen echt!

In een enquête uit 2018, onder een representatie­ve groep burgers uit 38 landen, zei ruim 60% dat wereldwijde klimaatverandering ‘een grote bedreiging voor ons land’ is. Alleen IS scoorde hoger.

Als de discussie over klimaatverandering gaat, krijg ik vaak te horen: ‘Het klimaat verandert altijd al, daar kunnen we niets aan doen. Of nog erger: ‘Wat Nederland doet maakt niet uit, want China.’

Jelmer Mommers geeft in zijn boek ‘Hoe gaan we dit uitleggen’, handvatten om met argumenten die dooddoeners van mensen die het altijd zo goed weten, te pareren.

Als het jou en mij oplevert dat je medestanders krijgt die beter afval scheiden, de lichten uitdoen, minder vlees eten, bomen planten tegen de vliegschaamte en vooral nadenken in plaats van gedachteloos handelen, dan hebben we samen al heel wat gewonnen. Laat het me weten als je een ontkenner hebt overtuigd wil je?

Lees meer

Demontabel kantoorpand Driebergen is parel van circulariteit

Het nieuwe Triodos gebouw is demontabel en natuurinclusief ontworpen

In Driebergen wordt momenteel een volledig demontabel kantoorpand gebouwd. Het gebouw wordt het nieuwe onderkomen van de Triodos bank. Er wordt veel hout toegepast dat omdat de constructeurs precies weten waar het zit en hoe het bevestigd is, gemakkelijk gedemonteerd kan worden, mocht dat ooit nodig zijn.

Het natuurinclusieve gebouw ligt op het prachtige landgoed ‘De Reehorst’, ooit het centrum van antroposofie ‘De Vrije Hogeschool’.  Lees meer

DaVinci zorgt voor een etalage voor circulair bouwen

DaVinci tovert scheepswerf om tot etalage voor circulair bouwen

Zes kubussen komen er in de voormalige scheepswerf te  staan. Elk van die kubussen is anders opgebouwd. Er is er een met een groene gevel, een van bamboe, een ander van hennep, HSB en van onderdelen van oude schepen

Het DaVinci College heeft een etalage voor circulair bouwen gerealiseerd want in de voormalige scheepwerf Biesboschhal worden heel veel mogelijkheden voor circulair bouwen tentoon gespreid.

Het DaVinci College uit Hardinxveld-Giessendam heeft bijzonder veel aandacht voor isolatie. Maanden zamelden ze oude spijkerbroeken en andere spijkerstofgerelateerde afgedragen kleding die gebruikt gaat worden voor de isolatie van de Biesboschhal, een voormalige scheepswerf van DordtYart. Lees meer

Composthoop verwarmt 2 tiny houses KW1 College Den Bosch

2 of 5 buizen. Het maakt niet uit voor het warmtesysteem van de biomeiler. Een composthoop geeft warmte genoeg

SLIMCirculair ’18-’19 leverde meer onverwachte energiesystemen op maar een composthoop die 2 tiny houses verwarmt was een opmerkelijke oplossing die eenvoudig, goedkoop en ook nog makkelijk te realiseren is. Bewezen is weer dat circulariteit door de aderen van de mbo-studenten stroomt.

Wat een talent gaat er verscholen achter de muren van de MBO’s! Ook, of misschien wel zeker in het Koning Willem 1 College (KW1C) in Den Bosch.  Lees meer

Recycleboulevard Boulevard gaat CIC heten: Circulaire Inspiratie Centrum Amsterdam

recycleboulevard, milieustraat

Als materialen verkocht kunnen worden in de kringloopwinkel of de tweedehands bouwmaterialenzaak, dan blijft de waarde behouden

In opdracht van de gemeente ontwierp het team van het ROC van Amsterdam de recycleboulevard in Amsterdam-Noord. De gemeente heeft over de naam nagedacht en doopt de recycleboulevard tot CIC: Circulair Inspiratie Centrum.

“Dit is geen gewoon afvalinzamelingspunt”, vertelt 2e-jaars student Lucas Sluitman. “De gemeente heeft een visie en wil voorkomen dat materialen gerecycled worden. Liever worden ze opnieuw gebruikt. Daarom gaat de gemeente materialen aan de poort beoordelen. Want als materialen verkocht kunnen worden in de kringloopwinkel of de tweedehands bouwmaterialenzaak, dan blijft de waarde behouden en gaat er geen energie verloren aan de verwerking.”

Lees meer

SLIMCirculair Finale: foto’s en video staan online

SLIMCirculair finale

Alle oplossingen moeten aangrijpen om het probleem aan te pakken. Het klimaatprobleem is er al. Jullie hebben ons vandaag heel veel hoop gegeven!

Wil je nog even terugblikken op de SLIMCirculair finale 2018-2019? Wil je nog even terughalen hoe geweldig jullie hebben staan pitchen, hoe duidelijk je video was en hoeveel energie die dag jullie opleverde? Dat kan want we hebben alles online gezet.

Lees meer

Da Vinci Deelfabriek Dordrecht scoort op functiecombinaties

Da Vinci Deelfabriek Dordrecht scoort op functiecombinaties

De Deelfabriek is voor heel Dordrecht

Het Da Vinci team uit Hardinxveld Giessendam scoort met het ontwerp van de Deelfabriek op functiecombinaties.

Jurylid Fries Heinis, directeur van Bouwend Nederland over het ontwerp van de Deelfabriek Dordrecht: “Ik ben ontzettend onder de indruk van de functiecombinaties die jullie hebben gebruikt.

Bovendien houden jullie in het ontwerp rekening met heel veel doelgroepen. Van kinderen tot oudjes hebben jullie bedacht. Hoe hebben jullie de omgeving betrokken bij het hele verhaal?”

Wijk betrekken

We hebben in de wijk gevraagd ‘Wat willen jullie erin verwerkt hebben?’ Verder heeft het Da Vinci team de wijk maar ook heel Dordrecht en omgeving gevraagd om versleten spijkerbroeken in te leveren die gebruikt kan worden als isolatie van het gebouw. Daarmee hebben ze nog meer draagvlak voor het charmante plan vanuit de bevolking gekregen.

Functiecombinaties Deelfabriek

Het uitgangspunt van het gebouw, een voormalige scheepswerf, is dat het studententeam optimaal gebruik heeft gemaakt van de bestaande mogelijkheden van het pand. Zo beschikt een scheepswerf natuurlijk over een ‘grote waterbak’.

Jelle Verhaar hierover tijdens zijn presentatie:

Deze waterbak heeft twee functies:

  1. hij is geschikt om de ‘kubussen’ te laten drijven
  2. om het regenwater tijdelijk in op te slaan
  3. bovendien is de waterbak uitermate goed geschikt om het gebouw te koelen in de zomer

De twee grote lichtstraten in het dak zijn voorzien van geintegreerde zonnecellen die energie opwekken voor het pand en de omringende gebouwen.

En natuurlijk wordt De Deelfabriek aangesloten op het warmtenet van IHC in Dordrecht.

Lees alles over ‘De Deelfabriek’ op de eigen pagina van Da Vinci

Gemeente Dordrecht

De herbestemming van de voormalige scheepswerf Biesboschhal naar ‘De Deelfabriek’ is een opdracht  van de gemeente Dordrecht

 

Video

 

 

Het winnen van de publieksprijs tovert een vette glimlach op de gezichten van team Nijmegen

Nijmegen wint de publieksprijs

Ebben: ,,We dachten eerst dat het om een bruggetje van 5 meter ging, maar het moest een overspanning van 65 meter worden. Het is 75 meter geworden.”

Het ontwerp voor een nieuwe wandel- en fietsbrug van studenten van ROC Nijmegen, kreeg ruim voldoende stemmen voor de publieksprijs tijdens de finale van SLIMCirculair, de landelijke ontwerpwedstrijd voor mbo-studententeams. Met meer dan 3000 stemmen troefden ze andere teams ruimschoots af.

Maar wat nog belangrijker is: tijdens de teampitch gaf de vertegenwoordiger van de gemeente aan dat de kans groot is dat de ‘De Glimlach van Nijmegen’ brug gebouwd gaat worden.

De brug is ontworpen met composietmaterialen van gebruikt glas en recycled plastic.

Teamcaptain Rutger Ebben: “De mensen die ons hebben begeleid, waren zeer onder de indruk van onze presentatie, en er moet een brug komen om het oude stadscentrum te verbinden met de binnenhaven. Het zou fantastisch zijn als dat onze brug wordt.”

Lees meer

Scalda College Vlissingen wint SLIMCirculair ’18-‘19

Scalda krijgt de prijs van Ruud

Scalda ontving de prijs van Ruud Koornstra. Teamcaptain Irina dankt bedrijven maar vooral hun zeer gewaardeerde docent Bram Wattel

Scalda won op 14 juni de felbegeerde juryprijs en ontving de cheque van Ruud Koornstra voor het teamwork, een doordacht, 100% circulair, getest en opschaalbaar plan. 

Het team ontwierp een circulair multifunctioneel centrum voor de gemeente Veere en presenteerde haar plannen zo hartverwarmend dat zij de stevige concurrentie – met een neuslengte verschil – achter zich liet. De publieksprijs gaat mee met Technovium naar Nijmegen voor hun oogstrelende brug ‘De Glimlach van Nijmegen’.  Lees meer

3 tips voor circulair herbestemmen van bouwmaterialen

Bouwmaterialen uit de regio

Voor de herbestemming van Luifelstede zochten studenten naar gebruikte bouwmaterialen in de regio Utrecht. Het bleek een hele zoektocht!

Steeds meer eigenaren van gebouwen willen bouwmaterialen lokaal en hoogwaardig hergebruiken. Maar hoe organiseer je dit als je een gebouw gaat renoveren?

Met een regionale aanpak waarin je communiceert, samenwerkt en inspireert, benut je de potentie voor hergebruik die jouw regio. En die is groter dan je denkt! Lees meer

Historische moment voor de circulaire bouw!

Historisch moment voor de bouwHonderden SLIMCirculair studenten zorgen voor een historisch moment in de bouw. Zij ontketenen de circulaire revolutie waar we als economie niet meer omheen kunnen. Circulair en duurzaam bouwen zit in hun basis manier van denken. Wil je getuige zijn van dit historisch moment voor de bouw?

 

Kom dan naar de finale van SLIMCirculair op vrijdag 14 juni om 12.30 uur in Amersfoort. Tegen 17.00 uur onthullen we de winnaars van de landelijke ontwerpwedstrijd SLIMCirculair. We nodigen je uit om samen met gemeenten, provincies, bedrijven die wel iets zien in al die high potentials, de pers, scholen en Bouwend Nederland te eren en toe te juichen op de onderwijscampus in Amersfoort.

We gooien nog steeds meer weg dan dat we upcyclen en hergebruiken. We hebben CO2 doelstellingen die naar nul moeten maar in werkelijkheid neemt de CO2 uitstoot alleen maar toe. Het afgelopen jaar hebben de SLIMCirculair-teams gewerkt aan concepten om de bouw versneld te verduurzamen.

Historisch moment

Meld je aan voor de finale en eer van de finalisten, spreek met hun opdrachtgevers want zij zijn uitermate lovend over de ontwikkelde concepten. En dan zijn er nog onze speciale juryleden, waaronder de legendarische energiecommissaris Ruud Koornstra.

 

Registreren en programma Finale SLIMCirculair ’18-’19: Klik hier

 

Lokatie

MBO Campus Amersfoort
ROC Midden Nederland is onze gastheer

Disketteweg 10, Amersfoort

Plan je route

 

 

Ontwerpopdrachten die echt gebouwd gaan worden

Friesland College & MBO Life Sciences (Nordwin College)

SMARTCirculair team Friesland ontwierp een wegensteunpunt inclusief zoutopslag voor de Provincie Friesland. Een grote opdracht met werkplaatsen, magazijnen, kantoren en douche/sanitairvoorzieningen in Quatrebras

Ontwerpopdrachten die ook echt gebouwd gaan worden. Dat is niet alleen interessant voor studenten bouw/infra, electro/installatietechniek, domotica/smart building, ICT en landschapsarchitectuur.

Dus is het logisch dat uw bedrijf zich wil verbinden aan SMARTCirculair. Want verbindt overheid, ondernemers en onderwijs rond het thema slim energieneutraal/energieleverend en circulair bouwen. Opdrachtgevers hebben de intentie uitgesproken om in de toekomst ook echt te gaan bouwen.

Lees meer

Wat verwachten we van de opdrachtgever?

Het team uit Amsterdam op bezoek bij IMd Raadgevend Ingenieurs. Pim Peters gaf nog een aantal uitstekende tips voor de constructie van hun recycle boulevard

De financiering van de landelijke ontwerpwedstrijd vind grotendeels plaats uit de bijdragen van opdrachtgevers. Wij vragen aan opdrachtgevers een bijdrage van € 6.000 exclusief btw. Uw bijdrage wordt onder andere gebruikt voor:

  • De organisatie van maatwerk workshops, masterclasses, gastlessen en bedrijfsbezoeken in de perioden november/december en maart/april
  • De organisatie van drie landelijke bijeenkomsten:
    • de kick off op 10 oktober
    • de landelijke excellence dag op 22 januari 2020
    • de landelijke finale op 17 juni 2020
  • De organisatie van jury, prijzen, communicatieondersteuning tijdens de challenge
  • De PR in landelijke media

En we organiseren meer: experimenteerlabs, trainingen, de betrokkenheid van talloze bedrijven en experts en uiteraard de finale.

 

 

Uw rol als opdrachtgever; wat we aan u vragen

 U heeft aangegeven om uw rol als opdrachtgever op u te willen nemen. Dat betekent in uren:

  • Een aantal voorbereidende gesprekken met coördinatoren en docenten periode april – september 2019
  • Landelijke kick off SMARTCirculair
    Voor de studenten is het erg motiverend als u als opdrachtgever mee gaat naar de landelijke kick off. Bovendien zorgt uw aanwezigheid ervoor dat communicatiedrempels kleiner worden of verdwijnen dus kom op 10 oktober in de middag naar de kick off, ergens centraal in Nederland
  • Kick off met studenten en docenten
    Tijdens de kick off geeft u inzicht in uw programma van eisen, locatie etc en maakt u afspraken over planning en verwachtingen. Planning: medio oktober 2019 of in overleg met het MBO
  • Afhankelijk van de opdracht kan het zijn dat u aan de studenten vraagt om de (toekomstige) bewoners te betrekken bij het ontwerp (sociaal inclusief). Als dat het geval is, hebben de studenten uw inzet, ondersteuning en faciliteiten nodig om een aantal bewonersbijeenkomsten te organiseren en uit te voeren
  • Vooraf afgesproken vaste consultatiemomenten.
    Ervaring leert dat een strakke planning het beste werkt. Afhankelijk van de duur dat het studententeam met de opdracht aan de slag gaat (variërend van 10 weken tot een volledig schooljaar) maakt u afspraken over presentaties en overleg over de verschillende ontwerpfasen. Een indicatie in uren die u nodig heeft voor het team: denk aan 1 uur per week
  • Halverwege de opdrachtperiode komt het studententeam bij u terug met een presentatie van het ontwerp of de ontwerpen waaruit u een keuze kunt maken. Dit is het moment dat voor inbreng van de opdrachtgever.
    Met uw aanvullingen, suggesties en tips gaan de studenten het tweede deel, de uitwerking met materialen, het testen van materialen etc. in. Een dergelijke terugkom bijeenkomst duurt circa 2 uur.
  • Halverwege de wedstrijd (22 januari 2020) organiseren we een landelijke Excellence dag. Het is geen verplichting maar uw aanwezigheid wordt zeker op prijs gesteld. Het biedt bovendien een uitstekende gelegenheid om met collega-opdrachtgevers kennis en informatie uit te wisselen.
  • De studenten zullen nu minder consultatiemomenten meer nodig hebben, tenzij anders overeengekomen. We denken dat u rekening kunt houden met 2 uur per maand. Wel wordt het nu belangrijk dat uw regio op de hoogte gebracht wordt van uw geweldige opdracht en studententeam. Dus als u de communicatie van de studenten kunt ondersteunen door het mee uit te zetten, dan zal dat erg gewaardeerd worden.
  • Als het ontwerp uitgewerkt is in een 3D-model, zal het model aan u gepresenteerd worden. De studenten hebben de vrijheid om te kiezen voor een maquette, een 3D geprint model en/of een virtual reality weergave van het ontwerp.
    Periode mei 2020
  • De landelijke finale onder leiding van de nationaal Energiecommissaris Ruud Koornstra vindt plaats op 17 juni 2020
    Natuurlijk vinden we het dan belangrijk dat u aanwezig bent want mogelijk gaat uw studententeam met de hoofdprijs of de publieksprijs naar huis.

Wat levert SMARTCirculair op?

 Voor MBO studententeams

  • SMARTCirculair stimuleert samenwerking, creatieve denkprocessen, inventiviteit
    Studenten zijn dwarsdenkers die met verrassende, praktisch toepasbare oplossingen komen
  • Innovatief
    Geholpen door bedrijven en experts laten jong professionals de eindeloze mogelijkheden zien van renovatie, herinrichting van gebouwen en het nieuwe bouwen
  • Talentontwikkeling: niet gehinderd door klassieke conventies maar met lef
  • Een kwaliteitsimpuls voor het MBO
  • Communicatie campagnes voor maximale impact
  • Trots, zelfvertrouwen, communicatievaardigheden en het plezier in samenwerken zullen bijdragen aan de vlekwerking die van SMARTCirculair uitgaat wat moet resulteren in meer instroom, doorstroom en zij-instroom
  • Kennis delen met bedrijven, hbo en wo

Voor de provincie

  • Deze triple helix samenwerking zorgt voor veel positieve energie in de stad en de regio
  • Bijdrage aan de klimaatdoelstelling door flinke CO2-reductie in de bouw
  • Energieneutraal of energieleverende concepten
  • Inspiratie en voorbeeldprojecten
  • Praktische oplossingen die uitvoerbaar en opschaalbaar zijn in andere bouwopdrachten
  • Open werkplaatsen waar studenten samenwerken met bedrijven in de regio
  • Kansen voor opschalen circulaire materiaalstromen
  • Gezonde werk/leefomgeving
  • Bijdrage aan uw klimaat- en energiedoelstellingen
  • Bijdrage aan economische ontwikkeling en werkgelegenheid in de regio
  • Voorbeeldprojecten, voorbeeldfunctie
  • Draagvlak bij bewoners en bedrijven

Voor bedrijven in de regio

  • Media-aandacht voor mkb-bedrijven met mooie biobased en circulaire producten
  • Kennis delen/kennis maken met toekomstige jong talent, hun toekomstige medewerkers
  • Launching customer projecten
  • Exposure (regionaal tot (inter)nationaal)
  • Opschalen regionale circulaire en biobased bouwmaterialen
  • Nieuwe ketens, nieuwe business modellen
  • Intrinsiek gemotiveerde medewerkers

Voor inwoners

  • Trots (communicatie en bewustzijn)
  • Intrinsieke motivatie (duurzaamheid levert geld op)
  • Sociale innovatie
  • Ouders adviseren hun kinderen om de techniek in te gaan
  • Gezonde huizen/gebouwen, lagere lasten

Wat levert SMARTCirculair op?

De jury stelt het De Graafschap Team vragen over hun ontwerp van het mobiele eco-office dat bekroond is met een special award.

Voor MBO studententeams

  • SMARTCirculair stimuleert samenwerking, creatieve denkprocessen, inventiviteit
    Studenten zijn dwarsdenkers die met verrassende, praktisch toepasbare oplossingen komen
  • Innovatief
    Geholpen door bedrijven en experts laten jong professionals de eindeloze mogelijkheden zien van renovatie, herinrichting van gebouwen en het nieuwe bouwen

Lees meer

Wat levert opdrachtgever zijn ons op?

DaVinci team presenteert voorlopig ontwerp aan gemeente Dordrecht

DordtYard #DaVinci De teams presenteren hun voorlopig ontwerp aan opdrachtgever de Gemeente Dordrecht

Een echte opdrachtgever met een ontwerpopdracht die in de toekomst ook echt gebouwd gaat worden zorgt dat voor ongekende energie, een versnelling in professionalisering van de jongeren, samenwerking, een kwaliteitsimpuls voor het onderwijs en waanzinnige ontwerpen.

Wat blijkt is dat opdrachtgever verrast en verbaasd zijn over de eerste ontwerpen van de studententeam(s).  Lees meer

Durven jullie de challenge aan?

Durven jullie de challenge aan?Durven jullie het ook aan om mee te doen met de ontwerpwedstrijd SLIMCirculair? Dit schooljaar strijden 15 multidisciplinaire studententeams om het meest CO2-vriendelijke, spraakmakende, vernieuwende, circulaire en coole ontwerp.

Vanwege het landelijke succes verwachten we dat het aantal teams komend schooljaar oploopt naar 20. Lees meer

Groeiende populariteit Natuurdak

polderdak

Deze groene daktuin van Sempergreen fungeert tegelijkertijd als dynamische waterberging

Er is een groeiende populariteit voor natuurdaken in het kader van natuurinclusief bouwen en dan in het bijzonder een een groendak met bloeiende kruiden en planten.

Zo’n groendak heeft een positieve invloed op de omgeving:

Lees meer

Debatrix stelt pitchtool open zodat jij je persoonlijke pitch kunt maken

Debatrix vindt dat iedereen een persoonlijke pitch moet hebben. Dus niet alleen politici, verkopers en sollicitanten. Nee echt iedereen.

Daarom hebben zij een tooltje ontwikkeld waarmee jij je persoonlijke pitch kunt maken. En of het nou voor jezelf is of voor je team of product: de essentie van een pitch blijft natuurlijk hetzelfde dus doe er je voordeel mee.

Lees meer

TeamFriesland in de NoordZ krant

NoordZ Friesland College op lokatie

Friesland College op de lokatie in Quatrebras waar het wegensteunpunt moet komen

NoordZ besteedt vandaag aandacht aan TeamFriesland die met een samengesteld team van het Friesland College en het MBO Life Sciences/Nordin deelneemt aan SLIMCirculair.

Ze hebben een flinke uitdaging voorgeschoteld gekregen van opdrachtgever de Provincie Friesland. John Bus van de provincie: 

„Wij hebben al langer contact met het Friesland College”, zegt John Bus, projectleider energietransitie bij de provincie Fryslân. „Daardoor konden wij snel een praktijkcase leveren, waarmee de studenten aan de slag konden en waarbij de samenwerking tussen overheid, onderwijs en bedrijfsleven een vooraanstaande rol speelt.”

Lees meer

Natuurinclusief opnemen in je ontwerp, waar kun je aan denken?

natuurinclusief ontwerp DP6 Delft voor ontwerp in Den Haag

architectenbureau DP6 uit Delft maakte een ontwerp voor een natuurinclusief gebouw met omgeving voor de gemeente Den Haag

Natuurinclusief, klimaatadaptief ontwerpen en bouwen. Waar kun je aan denken en hoe integreer je dat in je ontwerp?

Velen van jullie kennen de folder van de Vogelbescherming waarin maatregelen genoemd worden die de natuur terug in de stad brengt zoals:

  • holle stenen
  • nestkastjes
  • bijenkorven
  • vogelvriendelijke stad en bijbehorende (gevel)beplanting
  • groene daken etc.

Er zijn meer ontwikkelingen: Lees meer

Groningen leverancier hennep voor de bouw

Prefab hennep huis Groningen

Primeur: Dun Agro bouwt prefab hennep huis in Oude Pekela

Groningse boeren bedrijven leveren volop hennep dat gebruikt kan worden als bouwmateriaal. Een hele bekende in het Noorden is het bedrijf Dun Agro uit Oude Pekela.

Het bedrijf ontwikkelde een techniek waarmee het de houtachtige kern van de stengel van de hennep versnippert en mengt met kalk van leisteen. Van dat mengsel worden voorgefabriceerde muren gemaakt, geschikt voor woningbouw. Lees meer

Hoe maak je circulair bouwen praktisch en meetbaar

Bibliotheek Den Helder Nr. #1 van de Wereld, praktisch en meetbaar

Bijna was School7 gesloopt maar de lokale woningstichting Den Helder koos ervoor om het gebouw om te toveren tot bibliotheek. In augustus 2018 koos de internationale jury deze bibliotheek boven alle andere inzendingen tot Beste van de Wereld!

Met 174 definities van circulair bouwen wordt het tijd dat we de terminologie praktisch en meetbaar maken. Maar hoe doe je dat? Hoe maken we circulair bouwen praktisch? Hoe stellen we de juiste circulaire uitvraag aan de markt? Hoe maak je circulariteit meetbaar? En wat is de impact van circulariteit op bouw- en investeringskosten?

Concreet

Via de 15 proeftuinen van SLIMCirculair en de ervaring van honderden studenten en bedrijven, krijgen we steeds meer grip op circulair bouwen. Samen met opdrachtgevers, studenten en bedrijven maken we circulair bouwen tastbaar en concreet.

Praktisch

Samen met de opdrachtgever wordt er een circulariteitsvisie geformuleerd die circulariteit een plek geeft binnen de organisatie. Natuurlijk horen daar doelen en kpi’s bij. Die worden opgenomen in de criteria van de opdrachtgever.

Circulair aanbesteden

Circulair aanbesteden is nog wel een dingetje. Overheden zoals gemeenten en provincies maar ook steeds meer bedrijven willen hun circulaire ambities terug laten komen in de aanbestedingsuitvraag. Welke selectriecriteria hanteer je en hoe zit het met de gunningscriteria? Bedrijven zoals Alba Concepts en C2C ExpoLab kunnen u erbij helpen.

Hoe maak je circulariteit meetbaar?

Wij sturen op circulariteit in het ontwerp- en bouwproces om zo te komen tot een toekomstbestendig gebouw. Met behulp tools als het materialenpaspoort van EPEA, de Madaster registratietool en de Building Circularity Index (BCI) meten we het circulariteitsniveau van gebouwen en productden. Hierbij onderscheiden we de herkomst van materialen, toekomstscenario en losmaakbaarheid.

Wat is de impact van circulariteit op bouw- en investeringskosten?

Daarvoor heeft de BAM een mooie rekentool ontwikkelt. Want als je de financiële vertaalslag voor circulariteit berekent volgens een Total Cost of Ownership (dus inclusief restwaardescenario’s en alternatieve financierings- en verdienmodellen) zijn de uitkomsten verrassend.

We moeten energieopslag regelen!

energieopslag

V-storage ontwikkelt megabatterijen. V-storage is een samenwerking van Scholt en VDL

Maanden geleden was energieopslag op een andere manier in het nieuws. Omdat de netkabels al te veel belast waren, mochten grote daken in het Noorden van het land, niet meer volgelegd worden met PV.

Jammer van de subsidies die klaarstaan voor Groningen en jammer van die prachtige boerderijdaken maar het Net kan het niet meer aan, was de boodschap.

Energieopslag & conversie

Geen wonder dat er nu een nationaal actieplan energieopslag & conversie gereed is. Met steeds meer natuurlijke energiebronnen zoals zonnepanelen en windmolens en de toenemende elektrificatie van Nederland, lopen vraag en aanbod van energie steeds verder uit elkaar. Het opslaan van energie wordt daarom noodzakelijk.

Jip Lemstra toont in zijn presentatie aan dat de prijzen voor energieopslag spectaculair gaan dalen.

  • Opslag in Lithium-Ion batterijen (LIB) kost nu ruim 9 cent per kWh, en in een normaal innovatietempo – 20% prijsdaling bij een verdubbeling van de markt – is de komende jaren een verdere prijsdaling te verwachten naar 1.5 cent/kWh.
  • Dat is geen theoretische toekomstmuziek. De fabrieken, die voor deze groei van de markt moeten zorgen, worden nu in China en de VS gebouwd. Niet voor de verduurzaming van de elektriciteitsvoorziening, maar voor de elektrische auto.

de parkeergarage als energiebatterij

de parkeergarage als energiebatterij

Parkeergarage als batterij voor de stad

Sweco Nederland,  Q Park N.V. en TNO onderzoeken of parkeergarages voor energieopslag en conversie kunnen zorgen. Want als geparkeerde elektrische auto’s in de garage een centrale batterij zijn kan de garage flexible energie leveren aan de omgeving.

Het resultaat: een integraal businessmodel, opgesplitst in business-modellen voor onder meer de EV eigenaar, de parkeergarage exploitant, de CPO, het netwerkbedrijf en de exploitant van de centrale batterij.

Batterij wordt niet genoemd in Klimaatakkoord

In dit rapport staat een mooi overzicht van welke mogelijkheden we hebben voor opslag en over welke termijn en het dan gaat. Wat opvalt is dat batterijen alleen worden gezien als dagopslag, wat vooral ten gunste komt van waterstof, maar daar zijn ook andere ideeën over.

Het gaat dus hard. Lenstra verwacht dat de elektriciteitsvoorziening fundamenteel anders wordt door de introductie van batterijfabrieken. Batterijen kunnen waarschijnlijk ook de groeiende problemen met de capaciteit van het net voor een belangrijk deel oplossen. En ook bij de gebruiker is een LIB voordeliger dan een zwaardere aansluiting zoals vaak nodig voor een warmtepomp of EV-snellader.

En Lenstra gaat nog een stapje verder. Want zonne-energie wordt ook steeds goedkoper. Een prijs van 2 cent/kWh in landen met veel zon is nabij. Er komt een tijd dat batterijschepen op en neer varen naar de Sahara om ons van goedkope stroom te voorzien.

Systeemintegratie

Misschien nog wel belangrijker is dat we onder invloed van de energietransitie een model zien ontstaan waarin verschillende energiebronnen (elektriciteit, brand- en grondstoffen en warmte) aan elkaar geknoopt worden. Waarbij een steeds groter deel van de gebruikte energie als ­elektriciteit begint, en energie over en weer op verschillende punten in de waardeketens wordt geconverteerd naar andere energiedragers.

Hernieuwbare elektriciteit zoals zon- en windenergie kunnen omgezet worden naar waterstof om als energiebuffer ingezet te worden. Daarmee zijn ze vooral in Groningen en Friesland aan het experimenteren. Deze systeemintegratie is een belangrijke voorwaarde voor een succesvolle energietransitie, omdat het balans brengt op het Net, en garant staat voor flexibiliteit waarmee energiepieken opgevangen kunnen worden.

Opslagtechnologieën

Energie kan op verschillende manieren worden opgeslagen. Elke technologie heeft een eigen range aan capaciteit en opslagduur, en is afhankelijk daarvan voor specifieke toepassingen geschikt. Van frequentieregeling (systemen met een relatief kleine capaciteit die op zeer korte tijdsschaal veel vermogen kunnen leveren) tot seizoensopslag (zeer grote capaciteiten die over een periode van weken vermogen kunnen leveren).

  1. Supercondensatoren
    1. Condensatoren worden onder meer ingezet om voltage in hoogspanningslijnen te reguleren en pieken op te vangen.
    2. Condensatoren worden ook gebruikt in start-stopsystemen van auto’s, om remenergie op te slaan en weer vrij te geven op het moment dat de motor moet opstarten.
  2. Vliegwielen
    Hierbij wordt elektrische energie in kinetische of potentiële energie omgezet.
    Bijvoorbeeld in vliegwielen, door lucht samen te persen in ondergrondse tanks of cavernes of door water op te pompen naar een hoger gelegen reservoir. De energie wordt weer vrijgegeven door respectievelijk een vliegwiel af te remmen, de samengeperste lucht te laten uitzetten of het opgepompte water langs turbines te laten stromen

    1. S4 Energy heeft in Almelo een demonstratieproject gerealiseerd waarin twee grote vliegwielsystemen samen met elektrochemische batterijen energie leveren voor frequentiehandhaving.
    2. Delta 21 onderzoekt de mogelijkheid van een groot kunstmatig valmeer pal naast de Tweede Maasvlakte. Energieopslag voor dagen totseizoenen (via het oppompen van water) wordt hier gecombineerd met waterveiligheid en natuurherstel
  3. Batterijen
    1. Een opslagsysteem met litium-ionbatterijen van Eaton wordt in de Johan Cruijff Arena gebruikt voor frequentiehandhaving en als back-up stroomvoorziening van het stadion
    2. De waterstof-bromideflowbatterijen van Elestor gebruiken niet-schaarse actieve materialen en de chemische reactie is 100% omkeerbaar, zonder verlies in levensduur. Daardoor is de prijs per opgeslagen kwh veel lager.
    3. In de Green Village op de campus van de TU Delft ontwikkelt AquaBattery een energieopslagsysteem op basis van water en keukenzout.
  4. CAES (Compressed Air Energy Storage)
    Energie opslaan via perslucht (Compressed Air Energy Storage, of CAES) kan op kleine schaal, met cilinders, tot zeer grote schaal, met ondergrondse reservoirs. CAES is typisch geschikt om energie op te slaan voor minuten, uren of dagen. Ondergrondse zoutcavernes in Noord-Nederland zijn mogelijk ook geschikt voor grootschalige opslag.
  5. Thermische energieopslag
    Hierbij wordt een opslagmedium met energie geladen door het te verwarmen (bijvoorbeeld met restwarmte, zonnestraling of elektrisch). Door het medium te laten afkoelen, komt de opgeslagen energie weer vrij. In eerste instantie in de vorm van warmte, die echter ook weer in elektriciteit kan worden omgezet. Voorbeelden van opslagmedia zijn vloeistoffen (zoals bodemwater), vaste stoffen (zoals beton, magnetiet of bakstenen) en materialen die onder invloed van warmte een faseverandering ondergaan (ijs, zout) of waar warmte een chemische reactie in gang zet (tussen bijvoorbeeld waterstof en hydride).

    1. Bij Mebin in Rotterdam is het eerste EnergyNest-systeem van Nederland geplaatst, waarmee hoge-temperatuur warmte in beton wordt opgeslagen.
    2. Op verschillende plekken in Nederland worden ondergrondse, modulaire warmteopslagsystemen van HoCoSto geïnstalleerd. De constructie hiervan is zo sterk dat de ruimte erboven gebruikt kan worden; onderzocht wordt zelfs of erop gebouwd kan worden.
    3. Het Ecovat is een zeer groot ondergronds waterreservoir waarin warmte met weinig efficiëntieverlies maandenlang kan worden opgeslagen. Onderzoek van Berenschot laat zien dat dit systeem significante besparingen kan opleveren bij netverzwaring.
  6. Waterkracht
  7. Power2gas
    1. Bij de aardgasbuffer Zuidwending zet Energystock energie uit een zonnepark om in waterstof. Deze wordt nu opgeslagen in tanks, in de toekomst in zoutcavernes.
    2. In Hoogeveen wordt een nieuwe wijk gebouwd met cv-ketels op waterstof, geproduceerd uit overschotten van lokale duurzame energieopwekking.
    3. Nfuel-units van Proton Ventures kunnen op decentrale schaal duurzaam opgewekte energie opslaan in de vorm van ammoniak.

Hybride opslagsystemen

Er worden ook steeds meer hybride opslagsystemen ontwikkeld, waarbij verschillende opslagtypes worden gecombineerd, of die voor meerdere toepassingen van energieopslag geschikt zijn (waarmee de businesscase aantrekkelijker wordt). Voorbeelden hiervan zijn:

  • De Battolyser (een uitvinding van de TU Delft en Proton Ventures) is een nikkel-ijzerbatterij die kortstondige elektriciteitsopslag combineert met een alkalische elektrolyser. Zodra de batterijcapaciteit volledig benut is, gaat de Battolyser waterstof produceren. Een efficiënte combinatie van korte- en langetermijnopslag, op basis van schaalbare technologie.
  • Elektriciteit omzetten in warmte maakt het mogelijk om de elektriciteitsvoorziening extra flexibiliteit te geven. Het hierboven genoemde Ecovat is bijvoorbeeld primair bedoeld voor thermische seizoensopslag, maar kan ook ­worden ingezet om flexibeler op het actuele elektriciteitsaanbod in te spelen en energie slim te verhandelen.

Smart Building Systems: Het blijft logisch nadenken

EMC Smart Building

In het nieuwe Erasmus Medisch Centrum kan elke patient zelf de kamertemperatuur regelen

Spie is gespecialiseerd in Smart Building Systems. Dus was het logisch dat we met Han-Michiel Verroen in gesprek gingen om de essentie van een smart building te ontrafelen.

En wat dat betekent voor opleidingen zoals bouw, installatietechniek en werktuigbouwkunde.  Lees meer

In je agenda! 14 juni – finale SLIMCirculair ’18-’19

Finale SLIMCirculair '18-'19 vrijdag 14 juni 2019

Finale SLIMCirculair ’18-’19 vrijdag 14 juni 2019

Noteer gelijk even in je agenda: Vrijdag 14 juni 2019 mag het dak eraf tijdens de finale van SLIMCirculair 18-’19. Ontvangst om 13.00 uur. Einde 17.00 uur met daarna gelegenheid tot napraten tot een uur of zes.

Let op: voor aanmelding geldt:

Vol is Vol

Lees meer